Jak AI zmienia pracę? Projektowanie biur będzie coraz bardziej sztuką podejmowania decyzji

Możemy szybciej przygotować pierwszą koncepcję, sprawdzić kilka kierunków, porównać informacje, zmienić charakter wnętrza albo wygenerować kolejną możliwość. To duża korzyść. Ale jeżeli zamiast trzech wariantów możemy przygotować trzydzieści, problem nie znika. Po prostu przenosi się z pytania „co możemy zrobić?” na pytanie „co naprawdę powinniśmy zrobić?”

Tegoroczne badanie RIBA pokazuje tę różnicę bardzo wyraźnie. Wśród pracowni korzystających z AI 73% widzi wzrost produktywności, a 57% deklaruje dodatni zwrot z inwestycji. Jednocześnie tylko 17% zgadza się ze stwierdzeniem, że dzięki AI ich projekty są lepsze — 42% się z tym nie zgadza.

Nasza interpretacja jest prosta: AI już dziś bardzo dobrze pomaga robić więcej i szybciej. Najtrudniejsza część projektowania nadal zaczyna się później — trzeba rozpoznać, który wariant warto rozwijać, jakie ma konsekwencje i czy w ogóle powinien zostać zrealizowany.

W Ecoffices rozdzielamy dwie rzeczy: szybkość wygenerowania propozycji i jakość decyzji. To nie są synonimy.

Dane RIBA pokazują to bardzo dokładnie. Wśród pracowni korzystających z AI najczęstsze zastosowanie to wizualizacje na wczesnym etapie projektu — używa go do tego 56%. Do projektu technicznego i pisania specyfikacji sięga po AI już tylko co czwarta pracownia, a do modelowania BIM czy symulacji — co dziesiąta.

Równie wymowna jest dojrzałość wdrożeń: tylko 15% pracowni mówi, że AI jest już wbudowane w ich codzienną pracę, a 62% wciąż dopiero sprawdza, do czego mogłoby się przydać. Udokumentowaną politykę korzystania z AI ma 19% organizacji.

Co z tego wynika: narzędzie jest już w codziennej pracy, a pytania o weryfikację wyniku, odpowiedzialność i koordynację dopiero zaczynają być zadawane na poważnie. Dokładnie ten moment obserwujemy w praktyce.

Wyobraźmy sobie małą, bardzo dobrze wyciszoną budkę do pracy z asystentem AI.

Na wizualizacji może wyglądać bez zarzutu: tapicerowane ściany, dobre światło, monitor i wygodne miejsce do rozmowy.

W rzeczywistym budynku jej zaprojektowanie nie kończy się jednak na ustawieniu ścian.

Przez lata praca z komputerem była stosunkowo cicha: patrzyliśmy w ekran, pisaliśmy i klikaliśmy. Dzisiaj coraz częściej możemy dyktować, zadawać pytania, omawiać dokument albo prowadzić rozmowę z asystentem AI.

Z naszej perspektywy to jedna z ciekawszych zmian, bo ma bardzo fizyczną konsekwencję. Jeżeli rozmowa z AI stanie się normalnym elementem pracy, prywatność głosowa, małe pomieszczenia i możliwość krótkiego odizolowania się przestaną być tylko dodatkiem do klasycznego open space.

Nie chodzi przy tym o tworzenie futurystycznych „AI roomów” tylko dlatego, że pojawiło się nowe narzędzie. Chodzi o obserwowanie zachowania ludzi i odpowiednie zmienianie proporcji przestrzeni.

W Ecoffices widzimy prostą zależność: jeżeli młodsza osoba dzięki AI szybciej dochodzi do pierwszego wariantu, szybciej dochodzi również do momentu, w którym ktoś musi pomóc jej go ocenić.

Nie chodzi o wiedzę, którą można przeczytać w instrukcji. Chodzi o moment, w którym doświadczony projektant patrzy na układ i mówi: „tego bym nie robiła”, zanim jeszcze potrafi zamknąć całą swoją intuicję w tabeli.

To miejsce, w którym nasza obserwacja z projektów spotyka się z najnowszymi badaniami workplace. Gensler Research Institute porównał osoby intensywnie korzystające z AI (30% badanych) z tymi, które korzystają z niego rzadko lub wcale (36%). Intensywni użytkownicy pracują samotnie mniej — 37% tygodnia wobec 42% — a więcej czasu przeznaczają na naukę i relacje z ludźmi.

Dla nas najciekawsza nie jest sama różnica kilku punktów procentowych. Ważniejszy jest kierunek: najbardziej zaawansowani użytkownicy AI nie zamykają się w relacji człowiek–maszyna. Więcej czasu przeznaczają na uczenie się i kontakt z innymi.

Architekci widzą też drugą stronę tego zjawiska. W badaniu RIBA 2026 61% ankietowanych uważa, że AI utrudni młodym projektantom zdobycie potrzebnych umiejętności — bo automatyzuje właśnie te rutynowe zadania, na których wcześniej uczyło się zawodu. Jeżeli nauka przez powtarzanie znika, jeszcze ważniejsza staje się nauka przez obserwowanie kogoś doświadczonego.

Nasza prognoza: biuro może zyskiwać wartość jako miejsce przekazywania doświadczenia, a nie tylko jako miejsce wykonywania indywidualnych zadań.

Problem jest przy tym bardziej prozaiczny, niż sugeruje dyskusja o technologii. Według Genslera 57% pracowników odwołało spotkanie, bo nie było wolnej sali, 40% prowadzi spotkania przy własnym biurku, a ponad 60% dzwoni z korytarzy i klatek schodowych.

Z perspektywy Ecoffices nie oznacza to, że każde biuro trzeba od razu wyposażyć w nową technologię. Najpierw trzeba zrozumieć, jak firma faktycznie prowadzi spotkania i gdzie dziś traci jakość: na hałasie, złej akustyce, braku małych sal, słabym AV czy niedopasowanej liczbie pomieszczeń. AI, które transkrybuje rozmowę prowadzoną na klatce schodowej, nie poprawi tej rozmowy.